یک گام به جلو برای پروژه‌های ریلی ایران و عراق

قرار است پروژه‌های ریلی دوکشور ایران و عراق با سرعت بیشتری نسبت به گذشته پیگیری و اجرایی شود. برای رسیدن به سرعت بیشتر در تکمیل پروژه‌های ریلی مشترک دوکشور، روزگذشته پیشنهاد تشکیل کارگروهی فنی بین راه‌آهن‌های ایران و عراق برای تسریع در تکمیل پروژه‌های مشترک از سوی جبارعلی ذاکری، معاون وزیر راه‌وشهرسازی و مدیرعامل راه‌آهن مطرح شد. او این پیشنهاد را در جلسه‌ای با مشاور امور راهبردی و اقتصادی نخست‌وزیر عراق عنوان کرد.

کد خبر: ۸۸۰۳

تاریخ: ۱۰ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۳:۳۹

به گزارش اقتصاددریایی، اتصال محورهای ارتباط حمل‌ونقلی ایران به عراق در بخش ریلی از مطالبات دوکشور به منظور دسترسی به کریدورهای ترانزیتی و کشورهای اروپایی برای ایران و کشورهای آسیایی (آسیای‌میانه، شرق‌آشیا، چین، افغانستان و پاکستان) برای عراق است. با وجود گذشت نزدیک به دو دهه از شروع مذاکرات و طرح‌های اجرای اتصال راه‌آهن ایران به عراق، مشکلات متعددی در دوکشور مانع تکمیل این پروژه شده است.
اتصال ریلی ایران به عراق از دومرز خسروی در کرمانشاه و شلمچه در خوزستان موردنظر است. خط ریلی سراسری تا شلمچه متصل است و برای اتصال به بصره در عراق ریل‌گذاری مسیر ۳۲کیلومتری باید انجام شود. در عراق نیز از شهر بصره تا شهرهایی از جمله کربلا و بغداد خطوط ریلی متصل هستند و در صورت اتصال مابین شلمچه تا بصره که طولی حدود ۳۲کیلومتر دارد، شبکه ریلی دوکشور به یکدیگر متصل خواهد شد. در این پروژه ۱۶ یلومتر ابتدایی میادین مین پاکسازی‌نشده وجود دارد که مقرر شده طرف ایرانی مین‌روبی را انجام دهد. پس از آن حدود ۱۶کیلومتر خط ریلی عادی توسط طرف عراقی کشیده خواهد شد و نقطه انتهایی پروژه یک پل حدوداً هزارمتری با دهانه متحرک روی اروندرود (شط‌العرب) خواهد بود که مقرر شده است مطالعه و اجرا شود.
اتصال ریلی خسروی به راه‌آهن سراسری هنوز انجام نگرفته است. این خط ریلی باید از کرمانشاه به اسلام‌آباد و از اسلام‌آباد به خسروی برسد. کل پروژه راه‌آهن کرمانشاه-خسروی ۲۶۱کیلومتر است که نزدیک به ۴۰درصد پیشرفت دارد. فاز یک پروژه شامل قطعه کرمانشاه تا اسلام‌آباد غرب به طول ۱۱۰کیلومتر است که در بخش زیرسازی ۸۳درصد پیشرفت دارد. راه‌آهن سراسری سال۹۶ به کرمانشاه رسید. در سفر سال گذشته رئیس‌جمهور به استان کرمانشاه، مبلغ ۵۰۰میلیارد تومان برای اتمام پروژه راه‌آهن غرب از ایستگاه فیروزان تا خسروی اختصاص پیدا کرده که تاکنون بخشی از آن (حدود یک‌سوم) تخصیص یافته است. از مرز خسروی تا بغداد تنها ۱۸۹کیلومتر راه داریم و از شلمچه به بصره و سپس تا بغداد، ۶۰۰کیلومتر طول مسیر ریلی است؛ همچنین از مرز خسروی تا کربلا و نجف کمتر از ۳۰۰کیلومتر است.

آخرین وضعیت اتصال ریلی ایران و عراق
روزهای پایانی بهمن‌ماه سال گذشته بود که سیدمصطفی داودی، معاون فنی و زیربنایی شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران گفت: با بازشدن قفل خط ریلی شلمچه-بصره پس از ۲۰سال، انتظار می‌رود تا پایان ۱۴۰۴ اتصال ریلی ایران و عراق باشیم. او درباره خط ریلی شلمچه-بصره به‌عنوان یکی از طرح های مهم برون مرزی وزارت راه‌وشهرسازی افزود: یکی از مزیت‌های کشورمان، موقعیت ژئوپلیتیک آن است و به همین دلیل تکمیل این خط ریلی می‌تواند افق جدید حمل‌ونقلی برای جمهوری اسلامی ایران و جمهوری عراق ایجاد کند. داودی همچنین بیان داشت: ایران دارای موقعیت خوب ترانزیتی در خاورمیانه است و نقطه اتصال اروپا به خاوردور و آسیای جنوب‌شرقی، همچنین نقطه اتصال کشورهای آسیای‌میانه به آب‌های گرم است؛ همه اینها پتانسیل‌هایی است که رقبا به بهانه‌های مختلف به‌دنبال محروم‌کردن ما از این ظرفیت هستند. معاون شرکت راه‌آهن همچنین خاطرنشان کرد: مسائلی از این دست سبب شد تا بیش از ۲۰سال اجرای این پروژه بین ایران و عراق در رفت‌وبرگشت باشد.
از طرف دیگر، در آخرین روزهای فروردین سال‌جاری نیز جبارعلی ذاکری، معاون وزیر راه‌وشهرسازی و مدیرعامل راه‌آهن در جریان بازدید از ایستگاه ریلی شلمچه در گفت‌وگویی اعلام کرد: اتصال ریلی شلمچه به بصره از چندین سال گذشته در برنامه کاری قرار گرفته است و در ۶ماه اخیر توافقات مهمی با دولت و راه‌آهن عراق صورت گرفته است. وی با اشاره به مسئولیت ایران در مین‌روبی مسیر گفت: از حدود ۱۴ تا ۱۵کیلومتر از مسیر نیازمند به مین‌روبی، هشت‌کیلومتر آن انجام شده و تا سه‌ماه آینده به پایان می‌رسد. وی همچنین به احداث بزرگ‌ترین پل متحرک روی اروند اشاره کرد و افزود: قرارداد این طرح سه‌‌ساله است و با حل مشکلات مالی، کارها با سرعت پیش می‌رود و همچنین اولین شمع‌های پل نصب شده است. مدیرعامل راه‌آهن کشور با بیان اینکه توسعه ایستگاه شلمچه در دست اجراست، ابراز امیدواری کرد تا اربعین امسال حداقل ۲خط و یک‌سکو در این ایستگاه به بهره‌برداری برسد تا مردم بتوانند از خط ریلی تا مرز عراق استفاده کنند. وی ادامه داد: ۱۶کیلومتر ریل‌گذاری جدید نیز در این مسیر نیاز است که تلاش بر این است بخش عمده آن تا اربعین تکمیل شود. ذاکری از ۲برابرشدن ظرفیت حمل‌‌ونقل ریلی از اهواز به شلمچه نسبت به سال گذشته خبر داد و گفت: با وجود ترکیبی‌بودن سفرها در اربعین امسال، برای ارائه خدمات بهتر تلاش می‌شود.

تشکیل کارگروه فنی مشترک بین ایران و عراق
آنطور که روابط‌عمومی راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران اعلام کرده است، جبارعلی ذاکری روز سه‌شنبه در نشستی با مشاور امور راهبردی و اقتصادی نخست‌وزیر عراق، با اشاره به اقدامات انجام‌شده در پروژه شلمچه- بصره، گفت: تمام تلاش ما این است که قطار تهران–کربلا به‌صورت تمام‌ریلی، مورد بهره‌برداری قرار گیرد تا زائران عتبات‌عالیات سفری ایمن و راحت را تجربه کنند. ذاکری با اشاره به تجربیات راه‌آهن ایران در بهسازی و بازسازی خطوط ریلی گفت: بسیاری از خطوط ریلی ایران در سال‌های قبل بازسازی و بهسازی شده‌اند و شرکت‌های ریلی ایرانی تجربیات خوبی در این زمینه دارند. وی افزود: با توجه به نیاز راه‌آهن عراق برای بازسازی خطوط موجود، در این خصوص اعلام آمادگی کرده و در این راستا می‌توان کارگروه فنی مشترک بین راه‌آهن‌های دوکشور برای تبادل تجربیات و مشاوره تشکیل داد. مدیرعامل راه‌آهن با استقبال از پیشنهاد توسعه همکاری‌ها میان راه‌آهن ایران و عراق گفت: دوکشور از سه‌نقطه مرزی شلمچه، خسروی و مهران قابلیت اتصال به یکدیگر را دارند.
در ادامه این نشست مشاور امور راهبردی و اقتصادی نخست‌وزیر عراق نیز در خصوص اقدامات انجام‌شده از سوی طرف عراقی برای راه‌اندازی پروژه ریلی شلمچه-بصره گفت: دولت عراق این پروژه را به سه‌بخش تقسیم کرده که بخش نخست یعنی عملیات مین‌روبی، تاکنون ۷۰درصد پیشرفت داشته است. بخش دوم نیز مربوط به مسائل مربوط به معارضین زمین بوده که در این بخش هم پیشرفت خوبی داشته‌ایم. بخش سوم نیز مربوط به احداث پل روی اروندرود بوده که پیمانکار آن یک شرکت ایرانی است و تاکنون ۱۵درصد پیشرفت داشته است. حازم‌الخالدی، احداث خط ریلی نجف–کربلا را از جمله پروژه‌هایی اعلام کرد که در کشور عراق مورد پیگیری است و می‌تواند در ادامه از طریق مرز خسروی به شبکه ریلی ایران متصل شود.

منبع: اقتصاد سرآمد