پاتک ربات‌ها به بلیت قطارهای نوروزی

با وجود این‌که از مدت‌ها قبل زمزمه‌هایی درباره کمبود صندلی در قطارهای مسافری مطرح شده بود، اما تا زمان آغاز طرح پیش‌فروش بلیت‌های نوروزی، این موضوع به‌صورت جدی خود را نشان داد. کمیاب‌شدن بلیت سفرهای نوروزی در ناوگان ریلی به‌قدری جدی بود که در ستاد سفرهای نوروزی از سوی فرزانه صادق، وزیر را‌ه‌وشهرسازی مورد پرسش قرار گرفت.

کد خبر: ۸۳۸۶

تاریخ: ۱۴ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۳:۲۲

به گزارش اقتصاددریایی، درحالی که کمبود بلیت قطار مسافری به یکی از چالش‌های بزرگ صنعت ریلی تبدیل شده و گفته می‌شود علت آن کمبود و فرسودگی ناوگان و عدم‌تعادل میان عرضه و تقاضاست، اخیرا مدیرعامل شرکت راه‌آهن موضوع جدیدی تحت عنوان «ربات‌ها» مطرح کرده که در زمان بسیار اندک می‌توانند چندصد هزار بلیت خریداری کنند. البته بنابر گفته این مقام مسئول، سازوکاری برای مقابله با آن به کار گرفته شده است.
آنطور که ایسنا در گزارشی آورده است، فروش بلیت قطارهای نوروزی برای بازه زمانی ۲۳اسفند تا ۱۷فروردین۱۴۰۴ از هفتم اسفندماه آغاز شد که طی سه‌روز یعنی هفتم، هشتم و نهم اسفندماه این بلیت‌ها به‌صورت حضوری و اینترنتی به فروش رسید. عرضه بلیت قطارهای نوروزی در حالی انجام شد که همچنان مانند ماه‌های قبل بسیار از متقاضیان نتوانستند بلیت موردنظر خود را تهیه کنند یا بلیت تهیه‌شده در روز و زمان مدنظرشان نبود. آنطور که برخی مسافران اعلام می‌کنند، برخی حتی موفق نشدند در این ماراتن خرید، بلیت برگشت خود را تهیه کنند و سرگردان در سایت‌ها در حال جست‌وجو هستند تا شاید کسی بلیت خود را کنسل کند یا ظرفیت جدید باز شود.
البته مسئله تهیه بلیت قطار برای مسیرهای مختلف مشکل ایام نوروز نیست، بلکه مدت‌هاست که مسافران برای تهیه بلیت خود با چالش‌های بسیاری همراه هستند. آنطور که کارشناسان می‌گویند، با توجه به ایمنی بالای قطار، آسایش و راحتی سفر و همچنین قیمت بسیار مناسب، قطار جذاب‌ترین گزینه حمل‌ونقل بین مردم نسبت به سایر روش‌های حمل‌ونقل است و به همین دلیل تقاضا برای سفر با قطار بسیار زیاد است؛ به‌طوری‌که این تقاضا تقریبا ۱۰برابر ظرفیت ناوگان ریلی است که در طول سال وجود دارد.
از یک‌سو گفته می‌شود کمتر از هزار واگن فعال مسافری در شبکه ریلی داریم، ولی با توجه به تقاضای بالای مردم، حداقل به ۳۰۰۰واگن مسافری نیاز است.  این در حالی است که بنابر گفته این کارشناسان، با توجه به اقتصاد ضعیف حوزه مسافری ریلی و به دلیل این‌که بین قیمت تمام‌شده این خدمات با قیمت بلیت عرضه‌شده فاصله قابل‌توجهی وجود دارد، هزینه‌ها و درآمدهای شرکت‌های ریلی مسافری هماهنگ نیست و این شرکت‌ها عمدتا توان مالی لازم برای تعمیرات به‌موقع واگن‌ها و همچنین خرید واگن‌های نو را ندارند.
کارشناسان صنعت ریلی نیز معتقدند این صنعت در کشور دچار عقب‌ماندگی‌هایی شده است و به تجارب دنیا در این زمینه توجهی نمی‌کنیم. از سوی دیگر، منابع محدودی که در این حوزه وجود دارد به‌درستی مدیریت نمی‌شود و بعضا حیف‌و‌میل می‌شود. کمبود بلیت قطار اخیرا اما موضوع مورد بحث در دومین نشست ستاد سفرهای نوروزی شده است؛ به‌طوری‌که وزیر راه در این جلسه عنوان کرد گلایه‌هایی درخصوص دسترسی به بلیت قطار وجود دارد.
در این میان آنطور که تسنیم نوشته است، جبارعلی ذاکری، مدیرعامل راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران در نشست ستاد سفرهای نوروزی در پاسخ به سوال فرزانه صادق، وزیر راه‌وشهرسازی درخصوص گلایه‌ عمومی و عدم‌دسترسی به بلیت قطار اظهار کرد: برای ۲۵میلیون تقاضای ثبت‌شده در سامانه، ۱.۵میلیون فقره بلیت عرضه شده است. وی با یادآوری این‌که اوایل حضورم در راه‌آهن این موضوع مورد بررسی قرار گرفت، افزود: در این رابطه متوجه شدیم عده‌ای شبانه با فعال کردن ربات‌هایی نسبت به خرید بلیت اقدام می‌کنند.ذاکری همچنین با بیان این‌که سامانه، امکان ارائه مشخصات هویتی خریدار، زمان خرید و تعداد بلیت‌های فروش‌رفته را نمایش می‌دهد، ادامه داد: به‌عنوان نمونه طی یک‌دقیقه ۱۰۰بلیت از سامانه برداشت شده و این نشان می‌دهد که ربات‌هایی فعال بوده‌اند. مدیرعامل شرکت راه‌آهن تاکید کرد: برای جلوگیری از فعالیت ربات‌ها، شرکت حمل‌ونقل ریلی رجا دوماه قبل سازوکاری را فراهم کرد (من ربات نیستم) که خریدار بلیت فقط با فعال کردن آن و وارد کردن کپچا بتواند نسبت به خرید بلیت قطار اقدام کند.
کارشناسان معتقدند که اگر خط‌آهن جدیدی در کشور توسعه پیدا می‌کند، قطاری از محور دیگری حذف و به خط جدید افزوده می‌شود؛ چراکه کمبود قطار همچنان در کشور جدی است. در چنین شرایطی بهترین راه این است که نمایندگان بخش خصوصی در ارکان راه‌آهن به رسمیت شناخته شوند تا از نظرات تشکل‌ها و شرکت‌ها بهره گرفته شود و بخش خصوصی بتواند حضور مستمری در بخش‌های مختلف داشته باشد. از طرف دیگر، برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که آماده به‌کاری لکوموتیوهای کشور حدود ۵۰درصد است و ورود لکوموتیوهای جدید و استفاده از ظرفیت شرکت‌های داخلی می‌تواند کارگشای کمبودهای موجود شود.
برخی صاحب‌نظرهای حوزه حمل‌ونقل ریلی کشور معتقدند که در طول سال‌های گذشته به‌ویژه در دولت سیزدهم، شاهد نزول شاخص‌های عملکردی حوزه حمل‌ونقل ریلی بوده‌ایم و فاصله بین بخش خصوصی و دولت افزایش یافته است، به‌طوری‌که در برخی موارد، نشست‌های مشترک به جای آن‌که در راه‌آهن و تشکل‌های بخش خصوصی برگزار شود، به دادگاه‌ها کشیده شده است.

اقتصاد سرآمد